Eigen Kracht Conferenties

Werkt het ?
EKC bestaan reeds jaren in Nieuw-Zeeland, Groot-Brittannië, Australië, Canada, Zweden, Ierland, Verenigde staten en Nederland. Ze worden vaak ingezet in crisissituaties waar de situatie noodzaakt om ingrijpende beslissingen te nemen zoals bijvoorbeeld een uithuisplaatsing van het kind of de jongere. In een aantal landen is EKC een grondwettelijke recht: vooraleer hulpverlenende instanties ingrijpende beslissingen nemen in een gezin, heeft de familie het recht zelf een plan te bedenken. Indien dit niet aangeboden wordt aan het gezin moet dit door de ingrijpende instantie verantwoord worden.

Komt er wel iemand opdagen op zo’n conferentie ?
Zowel het kerngezin als de reeds betrokken hulpverleners zijn op voorhand meestal overtuigd dat er niemand zal komen. Vaak is de sfeer binnen de brede familie en het sociaal netwerk nogal gespannen, staat een gezin geïsoleerd. De realiteit is dat er in zulke complexe situaties gemiddeld 16 mensen (cf. WESP, NL) op dergelijke conferenties aanwezig zijn. Het betreft tantes nonkels, buren, vrienden. Oude vetes, niet afgeloste schulden en dergelijke kunnen blijkbaar opzij gezet worden als het om het belang van een kind gaat.

Komen families wel tot veilige en creatieve plannen ?
Een plan bevat gemiddeld 17 afspraken, over verschillende levensdomeinen. Voorbeelden van afspraken zijn: “als moeder weg wil, zorgt ze zelf voor een oppas”, “tante zal schoolwerk nakijken”, “vader belt kind één keer per week”, “zolang er geen pleeggezin is, wonen kinderen bij opa en oma”, … . Vaak worden er op deze wijze personen betrokken in het actieplan waar hulpverleners anders wellicht geen contact mee zouden hebben.
95 % van alle plannen voldoet aan de voorwaarden die gesteld worden zoals bijvoorbeeld de veiligheid van het kind. Een EKC leidt dus tot een zeer hoog percentage plannen die aanvaard worden. Bovendien betreft het dus een plan dat door de sociale context en de jongere zelf geaccepteerd is.

Wie moet die plannen uitvoeren en komt er wel wat van ?
Uit onderzoek (WESP, NL) blijkt dat de steungroep (familie en andere betrokken deelnemers) betrouwbaar is in het nakomen van haar afspraken. De meeste afspraken in het plan, namelijk 80% wordt ingevuld door de familie of directe steungroep zelf. Slechts 20 % van de vragen betreft professionele hulpverlening zoals bijvoorbeeld gezinstherapie of tijdelijke professionele residentiële opvang.

Uit follow-up onderzoek in Nederland (de familie aan zet) blijkt dat de plannen van families even effectief zijn als klassieke hulp, maar veel sneller effect hebben. Tantes en nonkels hebben immers geen wachtlijsten !

Zijn de betrokkenen tevreden ?
Eigen-Kracht Conferenties krijgen hoge rapportcijfers, zowel van volwassen deelnemers als van kinderen of jongeren zelf. Jongeren en kinderen vinden het erg belangrijk dat ze zelf betrokken worden, ondanks dat het vaak complexe problematieken betreft. Jongeren waarderen heel sterk dat iedereen samenkomt om zich over hun lot te buigen.

Is dit wel veilig ?

Uit onderzoek van Pi research in Nederland met follow-up na drie en negen maanden, bleek dat EKC er sneller in slaagden dan klassieke hulp om aantal 'zorgpunten' te doen verminderen.